یه خبر خیلی جالب و مهم در مورد آلزایمر اومده

یه مطالعه جدید نشون می‌ده که **بیش از ۹۰٪ موارد آلزایمر** ممکنه به خاطر واریانت‌های یه ژن واحد به اسم **APOE** باشه!

طبق تحلیلی که محققای دانشگاه UCL (University College London) انجام دادن و اوایل ژانویه ۲۰۲۶ منتشر شده، ژن APOE سه واریانت اصلی داره: ε۲ (که محافظتیه و نادره)، ε۳ (که قبلاً فکر می‌کردن خنثی یا معمولیه) و ε۴ (که از قبل می‌دونستیم ریسک رو خیلی بالا می‌بره).

حالا این مطالعه با مقایسه ریسک‌ها و استفاده از ε۲/ε۲ به عنوان پایه (که کمترین ریسک رو داره)، تخمین زده که بدون تاثیر ε۳ و ε۴، بین **۷۲ تا ۹۳ درصد** موارد آلزایمر اصلاً اتفاق نمی‌افتاد! یعنی تقریباً همه موارد آلزایمر به این ژن بستگی داره. حتی برای همه انواع دمانس (زوال عقل)، حدود **۴۵ درصد** موارد بدون این ژن پیش نمی‌اومد.

ژن APOE پروتئینی تولید می‌کنه که در پاکسازی پلاک‌های آمیلوئید بتا (که تو مغز آلزایمری جمع می‌شن)، کنترل التهاب، تعمیر نورون‌ها و متابولیسم چربی و انرژی مغز نقش داره. واریانت ε۴ این کارها رو ضعیف‌تر انجام می‌ده و التهاب رو بیشتر می‌کنه، ε۳ هم نسبت به ε۲ ضعیف‌تره.

این یافته‌ها خیلی مهمن چون نشون می‌ده APOE تا حالا کمتر از حد واقعی مورد توجه قرار گرفته و می‌تونه هدف اصلی برای داروها و درمان‌های پیشگیری باشه – مثلاً مداخله روی خود ژن یا مسیرهای مولکولی‌اش، شاید بتونه بیشتر موارد آلزایمر رو پیشگیری کنه.

البته این تخمین‌ها بر اساس داده‌های جمعیت‌شناسی و مطالعات بزرگه و هنوز نیاز به تایید بیشتر داره، ولی محققا می‌گن این ژن باید اولویت تحقیقاتی بشه چون پتانسیلش برای تغییر بازی خیلی بالاست.

لینک منبع